найза

найза
(көне.)
жебелері болаттан, алмас темірден жасалатын, көбіне екі қырлы болып келетін жалпақтау, жапырақ тәріздес қол қаруы. Жебесінің қырлануына қарай найзаның сегіз қырлы, төрт қырлы деген түрлері болған. Жебелердің болаттан не темірден жасалуына байланысты батырлар жырында ақ найза, көк найза деген түрлері кездеседі. Найза сабына әр түрлі ағаштар қолданылады. Соған байланысты қалы найза, қарағай найза, емен найза деп атаса, сабын қызыл түске бояп қоятындықтан, сырлы найза, қызыл найза деп те атайды. Сабын сынбас үшін тарамыспен орап, темір шығыршықтармен бекітеді. Кейбір найзалардың жебелері әдейілеп уға, зәрге суарылады. Халық аузындағы "У жасаған удан өледі, найзагер найзадан өледі’’ деген мәтелдер содан қалған. Найзаға жауынгерлер әр түрлі дәрежеде белгілері ретінде ту, байрақ, қыл шашақтар, жалаулар тағатын. Ту — қолбасылық, байрақ – әскер басылық, батырлық дәреженің белгісі, жалау — әскер бөліктерінің айыру белгісі, шашақ — батырлар белгісі болып саналады.

Казахский толковый терминологический словарь по военному делу. — Мектеп.

Игры ⚽ Поможем написать реферат

Смотреть что такое "найза" в других словарях:

  • найза — қандау. этногр. Соғыста бірінші өлтірген адамның қанын найзасына жағу дәстүрі. Ол кезде ұрыс басталғанда н а й з а қ а н д а у салт екен (Ел аузынан, 308) …   Қазақ тілінің түсіндірме сөздігі

  • найзағай — Найзағайға нан пісіріп алатын. Қиын істі орындап шығатын, пысық, жұлымыр. Сол жолдастарының бірі, н а й з а ғ а й ғ а н а н п і с і р і п а л а т ы н жұлымыр журналист М.Тоқтағазин еді (Б.Омарұлы, 11 ші қаламұш, 213) …   Қазақ тілінің түсіндірме сөздігі

  • Найза — [[Файл:[[1]]|300px|Изображение РСЗО]] Классификация РСЗО Шасси КамАЗ 63502 История Страна разработчик …   Википедия

  • найза — [نيزه] 1. чӯби дарози сахт, ки дар нӯгаш пайкони оҳанӣ шинонда мешавад ва яке аз силоҳҳои ҷангӣ ба шумор меравад; олати найзамонанде, ки варзишкорон дар партофтани он ба масофаи дуртар қувваозмоӣ мекунанд: найза партофтан 2. қисми нӯгтези… …   Фарҳанги тафсирии забони тоҷикӣ

  • найза бойы — Найза ұзындығымен шамалас келетін халықтық өлшем …   Қазақ дәстүрлі мәдениетінің энциклопедиялық сөздігі

  • найзаҷанг — [نيزه جنگ] муҳориба ба воситаи найза …   Фарҳанги тафсирии забони тоҷикӣ

  • НАЙЗА — узбекскоеназвание наконечника пики …   Энциклопедия вооружений

  • найза — зат. көне Ұшы істік металдан істелген ұзын ағаш сабы бар, қадалғыш немесе лақтырмалы соғыс құралы. Алғашқыда ұшы ұшталған таяқтан жасалды, бертін келе ұзындығы 1,5 метрден 5 метрге дейін жететін ағаш сапқа тастан немесе сүйектен (тас ғасырында),… …   Қазақ дәстүрлі мәдениетінің энциклопедиялық сөздігі

  • найза лақтыру — (Ауғ.; Ир.) жіпке секіріп ойнау …   Қазақ тілінің аймақтық сөздігі

  • найза өркеш — Қ орда., Қарм.) ұшы үшкірлеу келген, ұзын, тік айыр өркеш …   Қазақ тілінің аймақтық сөздігі


Поделиться ссылкой на выделенное

Прямая ссылка:
… Нажмите правой клавишей мыши и выберите «Копировать ссылку»